Do’ari · هولدِن · عوام پری گویند و اهلِ قلم پریزاد
پیشگفتار. باختر تالداران را بازماندگانی در جنگل میشمارد. ما نزدیکتریم و بیشتر میدانیم، و بندِ سوم همان چیزی است که باختر نمیداند.
یک. در پیکر
شش پا به میانگین، باریک و چُست — بلندتر و روشنتر از آدمیان، و باریکساخت آنجا که آدمی چهارگوش ساخته شده است.
| دُم | دو پا، گاوسان، با مویی کوتاه و نرم، از قهوهایِ روشن تا سیاه |
| گوش | در برخی نوکتیز |
| دندان | نیشها معمولاً پیداست |
| عمر | به قرن میشمارند؛ تالداری چند صد ساله چیزِ شگفتی نیست |
و نیرومندتر از آناند که مینمایند. آنچه دارند تنواری نیست، بازسازی است: زخم در ایشان نزدیک دو برابرِ دیگر میرایان بسته میشود. کوتولگان در نبردی دراز پایدارترند؛ تالدار میتوانست زدوخوردهای کوچک را تا همیشه ادامه دهد.
دو. کمشمار و نزدیک به همهجا
این دو با هم تمامِ حالِ ایشان است. انجمنهای خرد، پراکنده بر جهانِ کهن — درّهای، محلّهای، تکهای از جنگل — و نزدیک همهٔ آنها از خودِ بیگانه میگریزند: نه دشمن، نه مهماننواز، بل بیمیل به دیدهشدن.
و در بگادِ ما یکی از آنها نشسته است، بر مرزِ بیابانهای اِبوریا، و آنسوی آن تالدار. از همان مرز است که فلسفهٔ کلیسای باختر برآمده — نیمی افسانهٔ آزادهای و نیمی فلسفهٔ تالداری. نگاه کنید به آزاده §هفت.
سه. اونیزدو
در خاورِ اقصی اونیزدو است، و آن واپسین پایگاهِ راستینِ تمدنِ تالداری است — نه انجمنی، بل دولتی، با نهادهای خویش، خطِّ خویش و روایتی ناگسسته؛ حال آنکه هر جا به باختر از آن، تالداران پراکنده میزیند. و در آنجا دیگرگونه میاندیشند.
و این را ما بهتر از باختر میدانیم، زیرا راهِ خاوری از خانهٔ ما میگذرد. کالا و نامه از پیود بالا میآید و از پیود فراتر؛ و در دفترهای دریاگان نشانی از آن هست.
پس آنچه از این بیرون میآید: تالدارانِ ورا، تالداران با پاسگاهی در خاور نیستند؛ آنان پراکندگیاند، و مرکز در خاورِ اقصی است. تالدارِ باختری بازمانده است، و بازمانده آن را که به او سپردهاند نگاه میدارد و از بحث در آن باز میایستد. اونیزدو از بحث باز نایستاده است.
و کلیسای باختر، بنابراین، فلسفهٔ خویش را بر آراءِ کوتاهشدهٔ قومی بنا کرده که روایتِ راستینش را هرگز نخوانده است — و آن روایت هشتصد فرسنگ خاورتر از او است.
چهار. آنچه هنوز نوشته نشده
- اونیزدو یک نام است، و صفحهای به شش زبان میخواهد؛ زیرا نام را هر ملتی شنیده و هیچ ملتی نمیداند بر چه دلالت میکند.
- اینکه اونیزدو در چه چیز فلسفی جدا میشود، هیچجا گفته نشده، و بندِ سوم بر همان آویخته است.
- تالدارانِ بگاد شمرده شدهاند و وصف نشده.